1. Home
  2. Artikelen
  3. MKB loopt achter met big data analytics

MKB loopt achter met big data analytics


Nederlandse bedrijven adopteren en omarmen technologie vaker dan andere EU-lidstaten. Maar het MKB loopt achter bij het grootbedrijf.

MKB loopt achter met big data analytics

Naast ondernemersklimaat, managementkwaliteit, financiering en kennis van medewerkers is adoptie van innovatie een belangrijke succesfactor. Uit onderzoek van RaboResearch blijkt dat Nederland in de Europese top vijf bivakkeert als het gaat om inzet van social media, cloud computing en big data analytics. 

Zo bevindt ons land zich op pole position van de Digital Innovation Enabler Index, die meet hoe sterk de digitale transformatie wordt gefaciliteerd. De indicator bestaat uit de kwaliteit van de digitale infrastructuur, de toegang tot financiële middelen en de vraag naar en het aanbod van ICT-vaardigheden in een land. 

“Het percentage Nederlandse bedrijven met een eigen website is gestegen van 86 procent in 2017 naar 94 procent eind vorig jaar”, vertelt Sjoerd Hardeman, econoom van RaboResearch. “Nederland bezet daarmee de derde plaats in Europa en heeft zeer recent Duitsland en Zweden ingehaald. Alleen Finland en Denemarken scoren wat adoptie betreft nóg hoger.” 

Vervoer en opslag
Het MKB doet het qua website-inzet goed en blijft in deze discipline amper nog achter bij het grootbedrijf. Maar gebruik van social media laat een ander beeld zien; gemiddeld zet 91 procent van de grote ondernemingen wel een vorm van social media in, terwijl dat bij middelgrote bedrijven 81 procent en bij kleine bedrijven 66 procent is. Verschillen tussen sectoren zijn daarbij opvallend groot. Ondernemingen in informatie en communicatie kunnen buigen op een hoog percentage social media-gebruik, net als bedrijven die actief zijn in de verhuur en handel van onroerend goed, in specialistische zakelijke dienstverlening en in de horeca. Maar ondernemers in vervoer en opslag maken slechts in 68 procent van de gevallen gebruik van social media.     

“Dit kan deels te maken hebben met de afzetmarkt van deze bedrijven”, concludeert RaboResearch. “Sociale media lenen zich meer voor het bereiken van particuliere klanten dan het verspreiden van publieke informatie onder een breder zakelijk netwerk, waardoor het wellicht minder belangrijk wordt geacht in deze sectoren.”

Adoptie websites
Econoom Sjoerd Hardeman: “Wat opvalt is dat daar waar de adoptie van websites in alle sectoren is gegroeid, dat voor het gebruik van big data analytics niet opgaat. Hier is Nederland recent van een gedeelde Europese nummer 1 plaats gezakt naar positie 2 vorig jaar, van 23 procent adoptie naar 22 procent. Waarbij de transport- en logistieke sector zelfs een fikse daling van 11 procentpunt laat zien. Extra opvallend, omdat Nederland toch als transport- en distributieland bij uitstek wordt beschouwd.”


Sjoerd Hardeman, econoom van RaboResearch: 'bedrijven die keuzes maken op basis van data analyse zijn productiever'

Het zijn vooral de grote spelers die steeds vaker gebruik maken van big data analytics. Wellicht omdat kleine ondernemingen maar met een beperkte hoeveelheid data van doen hebben of simpelweg niet voldoende middelen hebben om deze data ook daadwerkelijk te analyseren. 

Ondernemingen voeren analyses of helemaal zelf uit, of met een combinatie van eigen analisten en extern ingehuurde experts. Het belang is daarbij inmiddels wel duidelijk: bedrijven die keuzes maken op basis van data analyse blijken ruim 5 procent productiever dan bedrijven die dat niet doen. Bovendien lijkt er een positieve relatie te zijn tussen inzet van big data en innovatie bij ondernemingen.    

Schaarste arbeidsmarkt
De achterblijvende doorbraak van big data analytics heeft te maken met de schaarste op de arbeidsmarkt én de financiën. Want ook al zijn data aanwezig, het prepareren voor analyse is arbeidsintensief en vergt gespecialiseerd en dus schaars personeel. Bijkomend probleem: de toenemende regelgeving, bijvoorbeeld de nieuwe Europese privacywetgeving, die het opzetten van dataprocessen kostbaarder maakt vanwege de juridische valkuilen. 

“Los van de ranglijstjes, waar het uiteindelijk om gaat, is dat de productiviteit wordt verhoogd”, aldus Sjoerd Hardeman. “Technologie kan daar een rol in spelen. Maar investeringen in ICT betalen zich doorgaans niet onmiddellijk uit. Inzet van bijvoorbeeld artificial intelligence zien we bijvoorbeeld nog niet terug in de productiviteitscijfers. Mogelijk komt dit doordat nog niet alle bedrijven met hun personeel en organisatie zijn toegerust op gebruik van de nieuwste technologie. Op dit moment doen we hier bij  RaboResearch onderzoek naar. Hoe hangen managementkwaliteiten bijvoorbeeld samen met de mate van innovatie en het gebruik van data binnen besluitvormingsprocessen van bedrijven. Onze verwachting daarbij is dat het zaak is eerst de management praktijken op orde te hebben voor bijvoorbeeld in AI te duiken. Veel werken ín de zaak in plaats van áán de zaak.”

 
Personeelsgebrek 
Heikel punt is en blijft – althans dat voorspellen HR-professionals – die war on talent. Zo ervoer 20 procent van alle Nederlandse bedrijven in alle sectoren het tekort aan arbeidskrachten vorig jaar als belangrijkste belemmering. Bijna vier keer zo hoog als het ook genoemde gebrek aan financiële middelen (5,5 procent). En in de sectoren ICT en zakelijke dienstverlening werd het personeelsgebrek zelfs in 29,7 procent en 37,7 procent van de gevallen als knelpunt genoemd.

Of dit ook het verschil in technologie adoptie tussen MKB en grootbedrijf verklaart? Het lijkt waarschijnlijk. Zo ligt het aandeel moeilijk te vervullen vacatures in de meeste sectoren hoger bij het midden- en kleinbedrijf dan bij het grootbedrijf. Conclusie van RaboResearch: vooral dankzij gunstige omgevingsfactoren gebruiken Nederlandse ondernemingen meer nieuwe technologieën dan bedrijven in de rest van de Europese Unie en lijkt die voorsprong vooralsnog onaangetast. 

Stoom en elektriciteit 
Econoom Sjoerd Hardeman: “De bekende Amerikaanse hoogleraar Erik Brynjolfsson van MIT Sloan School of Management in Massachusetts spreekt over nieuwe technologieën als het tweede machinetijdperk, na de industriële revoluties rondom stoom en elektriciteit… Maar lang niet alle wetenschappers delen die overtuiging. Mijn standpunt is dat het uiteindelijk aan de ondernemer zelf is om kansten op het gebied van technologische kansen te zien en te benutten. Belangrijker dan al dan niet op 1 staan van ranglijstjes is wat mij betreft dan ook de vraag wat bedrijven kunnen doen om gereed te staan die technologie überhaupt te kunnen omarmen.“

Hardeman vermoedt dat dit samenhangt met het menselijk en organisatorisch kapitaal binnen bedrijven. “Nieuwe technologieën kunnen pas worden benut als ze gekoppeld worden aan de juiste vaardigheden en managementpraktijken. Als dit klopt, is er werk aan de winkel. Want leidinggevenden van bedrijven in Nederland schatten de kwaliteit van managementpraktijken over het algemeen niet goed in, zo blijkt uit onze eerdere studies hierover in de industrie en de groot- en detailhandel.”

Lees ook: Data science bij Crowe: “Verras je klanten met nieuwe inzichten”


Gerelateerde artikelen voor financials

10-11-2020 15:45

Verbinding is cruciaal voor succes, ook als organisatie. Waarom heeft het zo'n impact?

10-11-2020 15:24

"Wat we nu aan digitalisering zien, is nog maar het topje van de ijsberg." Albert-Jan Kroezen, Direc...

10-11-2020 15:19

CFOs en risk managers die de psychologische dimensie van risk negeren brengen daarmee hun bedrijf in...

06-10-2020 14:26

Het waarderen van een bedrijf kan knap lastig zijn, zeker in een periode van crisis. We vroegen een...

30-09-2020 10:44

"Zorg dat je er heel snel bij bent." Ronald Molendijk, spreker op FM Dag 2020.

30-09-2020 10:40

Coronacrisis versnelt ontwikkeling online bedrijfsonderwijs met als voordeel maximale kennisoverdrac...

30-09-2020 10:31

Een geslaagde digitale transformatie is meer dan de digitalisering van bestaande processen, producte...

30-09-2020 08:49

Acht verschillende bedrijfsculturen: in welke werkt u?

08-09-2020 07:55

Sijthoff Media heeft opleidingsinstituut, community-bouwer en uitgeverij Alex van Groningen overgeno...

29-07-2020 07:46

Hoe zorg je ervoor dat jij en je team komen tot de best mogelijke beslissingen?

28-07-2020 08:15

Modelleren en berekenen, Power BI en DAX: webinar van Excel MVP Tony de Jonker.

27-07-2020 14:48

Wil je hufterproof Excel-modellen maken dan moet je een andere mindsetting van werken in Excel aanme...