1. Home
  2. Artikelen
  3. De controller als business partner: 5 tips

De controller als business partner: 5 tips


'Sparringpartner van de directie, het geweten van de organisatie, business partner', grote woorden en hedendaagse kwaliteiten die van de moderne controller worden verwacht. In een tijd dat in het controllersvak de meeste aandacht uitgaat naar kwaliteiten als ‘tegenwicht kunnen bieden’, integriteit en het beteugelen van overambitie. Goed vakmanschap alleen is lang niet meer voldoende om een effectieve controller te kunnen zijn.  Er wordt juist nu veel van controllers gevraagd op het gebied van empathisch vermogen en sociale vaardigheden.

De controller als business partner: 5 tips

Eric Kemperman geeft 5 onmisbare tips waarmee u in uw transformatie tot business partner uw voordeel kunt doen.

5 tips voor de controller als business partner

1. Houd uw vakkennis op orde met actuele zaken
Veel niet-financials zullen de waarde van hun controller niet kunnen afmeten aan zijn diepere vakkennis van complexe financiële zaken. Wel wordt een controller’s imago gevormd door de wijze waarop hij zich manifesteert wanneer het gaat om financiële randzaken ‘waarover iedereen een mening heeft’. Wanneer het gaat over geld wordt de controller al snel als deskundige gezien, het is goed om dit te beseffen en ook bijvoorbeeld grotere economische vraagstukken te kunnen toelichten en uitleggen. Zo heeft iedereen wel een mening over de derivaten kwestie rondom Vestia, maar weinigen begrijpen deze complexe materie. Een controller kan – buiten zijn core business en werkzaamheden – wellicht aan imago building doen door hier een bovengemiddelde kennis over te hebben en een heldere mening over te formuleren.

2. Durf stelling te nemen in situaties die vragen om een heldere richting
Wel of niet een investering doen is niet alleen een investeringscalculatie in enge zin. Het is een oordeel en besluit wat mede gevoed wordt door de onderliggende berekeningen van de financial, maar waarin andere kwalitatieve aspecten ook een rol spelen. Hebben we eerdere ervaringen opgedaan? Wat vinden onze klanten er van, die dure directie auto is wellicht goed dicht te rekenen, maar… Cijfers bestaan niet in een vacuüm, maar ontlenen hun meerwaarde aan de context waarin ze gepresenteerd worden. En die is vaak minder feitelijk en objectief dan we denken. Minus 15°C is in Friesland een reden om de rayonhoofden in allerijl bijeen te roepen en op de Noordpool een warme lentedag…

3. Toon lef
Van een goede controller wordt – juist in deze tijden – verwacht dat hij stelling durft te nemen en waar nodig een onderbouwde afwijkende mening durft uit te dragen. Dat is soms eng en niet altijd een dankbare taak. Besef wel dat u mede hiervoor bent aangesteld en dat het juist van u verwacht wordt om de organisatie voor dure en risicovolle uitglijders te behoeden. U kunt het ook omdraaien; in vele recente debacles roepen laffe omstanders nu ‘waar was onze controller?’ Dat is misschien niet fair naar de vakbroeder die destijds niet het vermogen had het tij te keren, maar daar kunnen collega controllers vandaag de dag lering uit trekken en moed uit putten. Het is een kwaliteit om non financials in te laten zien dat ‘kosten worden onderschat, inkomsten worden overschat en risico’s worden gebagatelliseerd’. Overigens is dit vaak de analyse achteraf wanneer het kalf al verdronken is. Aan u de taak en de verantwoording om dit vooraf te kunnen duiden!

4. Gebruik verkoopargumenten in plaats van product eigenschappen
Veel experts onder de controllers laten zich verleiden tot te veel – en te gedetailleerde informatie; het doet toehoorders afhaken. Inhoudelijke zaken van het controllersvak zijn veelal nauwelijks interessant voor de leek die toch niet kan doorgronden hoe een ingewikkelde belastingconstructie in elkaar steekt of hoe een derivatenpositie berekend wordt. Wel begrijpt men of er kosten worden bespaart of extra inkomsten worden gegenereerd, of juist minder risico wordt genomen, marktaandeel wordt vergroot, et cetera. Wanneer u uw auto ophaalt bij de garage wilt u weten of deze weer veilig en zuinig rijdt, niet wat de monteur allemaal heeft uitgespookt onder de motorkap!

5. Maak ingewikkelde zaken eenvoudig en overzichtelijk
Gebruik grafieken en – huis, tuin en keuken voorbeelden – die ervoor zorgen dat mensen ze echt kunnen plaatsen en doorgronden. Kijk eens naar politici, die zijn daar meester in; zij zetten hun argumenten in een discussie over bijvoorbeeld macro-economische zaken kracht bij door te stellen dat deze bezuinigingen ‘per gezin per maand zo’n 100,- in de portemonnee kosten’. Gebruik grafieken zonder cijfers bij de assen, op deze wijze demonstreert u de trend – hier gaat het over – en ontlokt u juist niet de afleidende discussie over een exact getal. Vraag naar wat de betrokkenen – bijvoorbeeld MT collega’s – zelf denken van de cijfers van het afgelopen kwartaal, voordat u ze presenteert. Op deze wijze kunt u uw verhaal er goed aan vastknopen en heeft u draagvlak en aandacht. Het werkt echt.

Er zijn nog veel meer tips te geven, maar met deze 5 komt u al een heel eind op weg naar uw status van controller als business partner. Succes, het is een prachtig vak!


Eric Kemperman is interim-controller en (financieel) directeur bij reorganisaties, fusies, verzelfstandigingen en (mega) projecten voor het bedrijfsleven en bij overheden. Hij is tevens interim-manager, trainer, adviseur en toezichthouder.


Gerelateerde artikelen

Vier pijlers voor betere besluiten

29-07-2020 07:46

Hoe zorg je ervoor dat jij en je team komen tot de best mogelijke beslissingen?

5 stappen in Power BI: Stap 2 Modelleren en bereke...

28-07-2020 08:15

Modelleren en berekenen, Power BI en DAX: webinar van Excel MVP Tony de Jonker.

Tips om jouw Excel-model hufterproof te maken

27-07-2020 14:48

Wil je hufterproof Excel-modellen maken dan moet je een andere mindsetting van werken in Excel aanme...

Explosieve kracht in een cel: aggregaat berekening...

27-07-2020 14:38

Data is het nieuwe goud, maar aggregaat berekeningen in Excel laten dat goud glanzen.

Excel: de kunst van rij in kolom berekeningen

27-07-2020 14:24

Ik heb Excel nog nooit op een rekenfoutje betrapt. Het is de onkunde van de gebruiker die zorgt voor...

Hoe laat je Excel leven?

27-07-2020 13:27

Kijk voorbij de dagelijkse eisen en ontdek de onbekende meerwaarde van Excel.

Hoe Power BI je helpt op koers te blijven

27-07-2020 13:12

Hoe Power BI je helpt op koers te blijven

Overstappen van Excel naar Power BI?

27-07-2020 13:05

Power BI is hot. Voor nog geen tientje per gebruiker per maand, state of the art rapportage software...

De zeven pijlers van control voor morgen

23-07-2020 13:29

Wat moet je echt beheersen om als controller mee te kunnen blijven doen? Digitalisering, globaliser...

Hoe krijg je grip op verbonden partijen?

10-07-2020 08:14

Nieuwe methode om tijdig te signaleren hoe ernstig de situatie is: risicogestuurd grip. Een serie...

Veerkracht control, voor echte meerwaarde

10-07-2020 07:58

Als wáre businesspartner van het management biedt de controller veerkracht: wendbaarheid plus weerba...

Overname? Emoties kosten geld

08-07-2020 08:48

"Na de transactie moet er worden gewerkt om de krachten te bundelen." Evert Oosterhuis, partner Inte...