1. Home
  2. Artikelen
  3. 5 dimensies van waardecreatie (FM Club financiële analyse)

5 dimensies van waardecreatie (FM Club financiële analyse)


Ondanks de sneeuw en gladheid hebben bijna 50 finance professionals de weg gevonden naar Adecco in Amsterdam voor de laatste FM Club van 2017. Het thema van deze editie was financiële analyse.

5 dimensies van waardecreatie (FM Club financiële analyse)

Bekijk hier de foto’s van FM Club 


Colinde van Vliet (Manager Werving & Selectie bij Adecco Group Nederland) toont de bezoekers eerst de trends in de arbeidsmarkt voor financials. Er is momenteel schaarste naar hoogopgeleide finance profielen. Slechts 14 procent is momenteel actief op zoek naar een baan. Wel is er een grote latente groep. Zij zijn te bewegen met flexibiliteit in werktijden, de mogelijkheid tot thuiswerken, interessante inhoud en persoonlijke ontwikkeling. Ook salaris en pensioenopbouw vinden financials belangrijk. 

5 dimensies van waardecreatie
Waardecreatie vindt in iedere organisatie plaats. Het meten van waardecreatie aan de hand van cashflow is de eerste dimensie van waarde. 

Dimensie 1: Cashflow
“Cash management is de oudste discipline binnen financieel management”, begint Hinrich Slobbe (financieel analist en docent voor o.a. Alex van Groningen). “2600 jaar geleden is het geld uitgevonden en zo oud is dus uw vakgebied.”

Wanneer de waardecreatie opdroogt in een bedrijf, merken de geldtellers dat aan de cashflow zijde. Er zijn verschillende problemen die zich met het werkkapitaal kunnen voordoen. Het grootste probleem ontstaat wanneer de cashflow snel daalt bij een achterhaald businessmodel terwijl de kosten en verplichtingen grotendeels ongewijzigd blijven. Zo raakte Free Record Shop halverwege 2013 in de problemen. Het imperium van Hans Breukhoven had het aantal winkels in 12 jaar tijd al teruggebracht van 200 naar 140, maar dat was niet genoeg om de impact van de snel inzakkende cd en dvd-verkoop op de cashflow op te vangen. 

Dimensie 2: Winst of verlies
“Het voordeel van cashflow is dat het objectief is. Het nadeel is dat het erg traag is”, zegt Slobbe. “Tussen waardecreatie en cashflow kan soms wel maanden zitten. Je stuurt dus altijd in de achteruitkijkspiegel.”

De oplossing hiervoor – het baten en lasten stelsel – werd bedacht door wiskundige Luca Bartolomeo de Pacioli in 1494. Het boekhoudsysteem dat hij ontwikkelde, dat bekend staat als Venetiaans of Dubbel boekhouden, stelde ondernemingen in staat de werkelijke prestaties van bedrijven te doorgronden. Hij deed dit in opdracht van de machtige familie Medici die toen bezig waren met allerlei kapitaalintensieve projecten.

Een financiële analyse begint altijd bij de strategie, stelt Slobbe, omdat je moet weten welke kwaliteiten een bedrijf nodig heeft en of de gemaakte financiële keuzes daarbij passen. In de opleiding Controller in een Week behandelt Slobbe de case van autobedrijf Van Besouw. Uit de strategische analyse blijkt dat Van Besouw’s grootste kracht ligt in het snel beschikbaar kunnen hebben van alle merken auto’s ‘waar de kop vanaf af’ voor dealers. Uit de financiële analyse blijkt vervolgens dat het bedrijf veel heeft geïnvesteerd in een showroom met dure auto’s: een keuze die niet bijdraagt aan de kernkwaliteit van Van Besouw. Bovendien zijn de marges erg laag in de autobranche: er moeten heel veel tweedehandsjes verkocht worden om één dure Hummer op de balans te financieren. 


Plaats in de organisatie: De eerste twee dimensies vallen aan linkerkant van financial accounting. Vanaf de derde dimensie zitten we aan de kant van de core activiteiten waarmee bedrijven waarde creëren voor hun klanten. 

Dimensie 3: Waardepropositie
“Bij de derde dimensie gaan we het hebben over de waardepropositie als basis om in control te komen. Dit is het terrein van de business controller”, aldus Slobbe. “25 jaar geleden bedacht Robert S. Kaplan – uitvinder van de Balanced Scorecard – dat finance niet alleen aan de gevolgenkant, maar ook aan de oorzakenkant zou moeten zitten. Hij noemde dat ‘putting strategy into daily action’.”

Slobbe geeft het voorbeeld van een hotelgroep dat klanten een merkloos biertje voorschotelt omdat ze dat met korting kunnen krijgen. “Waarom kiezen klanten voor jou? Als het antwoord korting is, dan is je bedrijf ten dode opgeschreven. Wat het hotel zou moeten doen is Heineken op de kaart zetten. De toename in verkoop aan alle toeristen die in de hotels verblijven, maakt de hogere inkoopprijs meer dan goed. Heineken creëert waarde; door een uitmuntend product te maken, maar ook door het merk te laden met veel marketing, bijvoorbeeld door James Bond het bier te laten drinken.”

Dimensie 4: Innovatiekracht
“Wanneer de financial in control wil komen, zal hij ook regelmatig moeten checken of de innovatiegraad van een onderneming nog op peil zit”, stelt Slobbe. “Investeren we genoeg? De controller zal hiervoor op hele andere KPI’s moeten sturen dan de resultaten van de afgelopen periode.”

Sorry, geen artikelen gevonden in deze categorie.

“Voorbeelden genoeg waar dit is misgegaan”, vervolgt Slobbe. “Neem Kodak. De eerste digitale camera ooit is bij Kodak zelf ontwikkeld, maar de directeuren zagen dit niet als kans om hun eigen businessmodel te ontwrichten. Ze zagen niet in waarom hun klanten dit ooit zouden willen, en bovendien zou het een eeuwigheid duren voordat de camera klaar voor de consument zou zijn. In 2012 ging Kodak failliet en in hetzelfde jaar nam Facebook digitale fotodienst en sociaal netwerk Instagram over voor 1 miljard dollar.”  

Dimensie 5: Bron (why van de organisatie) 
De laatste dimensie heeft met cultuur te maken en de bekende leiderschapsgoeroe Peter Drucker zei al: 'culture eats strategy for breakfast'. Als cultuur botst met control, dan wint cultuur. Wederom voorbeelden genoeg. “Neem de Libor-affaire bij Rabobank. Vijf man bij een coöperatie besluiten klanten een poot uit te draaien om geld te verdienen. De link met de ‘why’ van de organisatie is compleet verloren. Gevolgen: Triple A kwijt, 8 miljoen euro boete en het vertrouwen blijvend beschadigd.” 

Een ander voorbeeld is Imtech. Slobbe: “Wij financieel analisten zagen het faillissement al vijf jaar aankomen. Topman René van der Bruggen duldde geen enkele tegenspraak en had een angstcultuur gecreëerd. Dat hoorde je overal. Het zaadje voor toekomstige fraude was al gelegd. De les: als jij werkt voor een bedrijf waar de cultuur niet deugt, moet je om je heen gaan kijken naar een nieuwe baan.” 

Leiderschap heeft veel invloed op de vijf dimensies. Slobbe: “Bij de derde dimensie gaat het om waarom een klant voor jou kiest. Bij de vijfde over waarom jij voor een klant kiest. Wanneer aandeelhouderswaarde belangrijker is dan de klant en personeelswaarde vernietig je op den duur de business. Ik heb niks tegen aandeelhouderswaarde, maar die moet je wel via de juiste aanvliegroute realiseren. Wanneer je streeft naar beheersing, kun je niet om de bedrijfscultuur heen. Soft controls zijn dus extreem belangrijk. In de meeste rapportages die ik zie is 70 tot 80 procent van de KPI’s financieel van aard. Finance professionals hebben nog werk te doen om die balans goed te krijgen en ook in de hogere dimensies in control te komen.”

Tijdens de eerste twee edities van FM Club in 2018 staan de uiterst actuele onderwerpen cyber security en blockchain centraal. Meld u nu alvast aan en verzeker u van een plek. 


Gerelateerde artikelen

5 stappen in Power BI (2) Modelleren en berekenen

29-05-2020 11:23

Modelleren en berekenen, Power BI en DAX: webinar van Excel MVP Tony de Jonker.

De echte waarde van Power BI

29-05-2020 11:19

Je wilt bij BI-projecten zo snel mogelijk naar de niveaus delen en visualiseren, waar de waardecreat...

Visualiseren, de kunst van het verleiden (1)

29-05-2020 11:16

Visualiseren in Excel en Power BI, deel 1: de rol van hiërarchieën.

Visualiseren, de kunst van het verleiden (2)

29-05-2020 07:42

Visualiseren in Excel en Power BI, deel 2: schakelen tussen hiërarchieën.

5 stappen in Power BI

15-05-2020 13:00

Webinar van Excel MVP Tony de Jonker ontsluit de geheimen van Power BI (1)

De 8 do's en 8 don'ts bij een doorstart

15-05-2020 12:09

Wordt er in uw bedrijf een doorstart overwogen of voorbereid? Dan is het verstandig onderstaande vui...

Betere rapportages met Excel en Power BI

08-05-2020 10:56

Excel MVP Tony de Jonker's tips om met Excel en Power BI uw financiële rapportages te versnellen en...

Supermarkten in Control

15-04-2020 11:54

Supermarkten zijn het nieuwe rolmodel van de anderhalvemeter economie. Wanneer voor duurzaamheid?

Vergroot uw kennis, online en ook weer klassikaal

15-04-2020 11:54

Uw veiligheid staat voorop. Alle cursussen zijn 100% Coronaproof. Indien een leslocatie gesloten is,...

Veel horecabedrijven in de problemen bij terugbeta...

15-04-2020 11:52

Veel bedrijven komen ondanks overheidsmaatregelen in zwaar weer, mede door de terugvallende omzet va...

Coronacrisis mag geen schuldencrisis worden

15-04-2020 11:33

"Alleen samen kunnen we de financiële schade beperken." Michel van Leeuwen, directeur en gerechtsdeu...

'Organisaties niet goed voorbereid op ransomware'

15-04-2020 09:30

Organisaties lopen flink risico om geraakt te worden door ransomware én de impact kan dan groot zijn...